Afval scheiden in Italië is een hele klus. Bij ons ook maar hier kijkt iedereen mee. Vooral in Noord Italië, waar je eerder een preek krijgt voor een verkeerd weggegooide dop dan voor wildplassen op het dorpsplein. In huis heb je dus een diversiteit aan bakjes en zakjes. Vies plastic yoghurtbakje? In emmertje ‘rest’. Servetje met vetvlekje? Niet bij papier a.u.b., ook in ‘rest’ bakje.
De categorieën? Hou je vast:
- Organic(gft): alleen als het écht natuurlijk is. Een walnootdop mag, maar het stickertje op je banaan? Sacrilegio!
- Carta (papier), géén vettige pizzadozen. Die horen bij… eh, soms bij secco, soms bij indifferenziato
- Plastics e metallo, yoghurtbakjes eerst schoonlikken (serieus, restjes tellen niet mee als recyclen).
- Vetro (glas), geen deksels! Die zijn van metaal en moeten apart.
- Indifferenziato (restafval), alleen wat overblijft na een weeklange afvalmeditatie.
- Textiel? Speciale inzameldagen. Batterijen? Alleen op donderdagen tussen 10.17 uur en 10.23 uur op het dorpsplein, onder toezicht van een gepensioneerde vrijwilliger.
En dan het ophaalrooster:
- Maandag: plastic
- Dinsdag: papier
- Woensdag: organisch
- Donderdag: niks
- Vrijdag: restafval
- Zaterdag: glas
- Zondag: boete als je iets buiten zet
Je krijgt een kalender op A3-formaat, in kleur, met 86 voetnoten. Niet in het Italiaans, maar in bureaucratisch Italiaans. En vergeet vooral de doorzichtige zakken niet. Jawel, je afval moet zichtbaar zijn. In Italië gooi je niets weg zonder dat het dorp kan zien wat je gegeten hebt. En dan hebben we het nog niet eens over de eco-pleinen gehad. Ja, als je landelijk woont dan kan het zijn dat je afval persoonlijk aflevert op een speciaal ecopunt, een soort milieustraat met Italianen die hun werk doen als strenge douaniers.
Controleurs lijken grenswachters
Plastic, karton, glas, klein chemisch afval, apparaten, oude schoenen, het heeft allemaal zijn eigen container, zijn eigen dag, zijn eigen reglement. En God verhoede dat je iets in een zakje aanbiedt waarvan ze denken: ‘Hm… wat zou daar in zitten?’
Ze inspecteren je vuilniszak alsof het een verdachte koffer op een vliegveld is. ‘Questo cos’è?’, ‘Eh… theezakjes?’. ‘Nee signora. Mee terug’. En daar sta je dan, met een afgekloven peertje en een restje oude kaas in je handtas, op weg naar huis.
Maar goed, alles voor het milieu. Tenminste… in het noorden. Want rijd je een paar uur zuidelijker, dan verandert de afvalethiek als sneeuw voor de zon. In delen van Zuid-Italië lijkt het motto eerder: ‘Als niemand kijkt, bestaat het niet’. Afvalzakjes verdwijnen daar discreet in de berm, achter een struik of gewoon naast een muurtje. Niet overal natuurlijk.
Handschoenen aan op de groente- en fruitafdeling
In Italië pak je fruit en groente met een plastic handschoen. Dus als je je eco zakje pakt, vergeet dan niet die handschoen. Zoals wij dat hebben bij het pompstation. Dus niet met blote handen aan het fruit en groente zitten. Gegarandeerd boze blikken.
Die biologisch afbreekbare zakjes gebruik je dan weer thuis als compostzakje voor keukenrestjes.
